کسی که در امارات کار می‌کند، چه کارمند باشد و چه کارفرما، دیر یا زود با «پاداش پایان خدمت» (End-of-Service Gratuity) روبه‌رو می‌شود: مبلغی که کارفرما هنگام پایان قرارداد به کارمند می‌پردازد. این مقاله بر پایهٔ صفحهٔ «مزایای پایان خدمت کارکنان بخش خصوصی» و صفحهٔ «طرح‌های بازنشستگی کارکنان خارجی» در درگاه رسمی دولت امارات (`u.ae`) نوشته شده که در ۲۵ اکتبر ۲۰۲۶ بررسی شده‌اند.
چرا پاداش پایان خدمت مهم است؟
درگاه دولت امارات صریحاً می‌گوید برای کارکنان خارجی در امارات طرح بازنشستگی وجود ندارد و آن‌ها به جای آن مستحق پاداش پایان خدمت‌اند. پس برای یک کارمند خارجی، این پاداش مهم‌ترین مبلغی است که پس از سال‌ها کار دریافت می‌کند. شهروندان امارات تابع قانون بازنشستگی و تأمین اجتماعی امارات‌اند و شهروندان کشورهای شورای همکاری خلیج فارس تابع قانون تأمین اجتماعی کشور خودشان؛ این مقاله دربارهٔ کارکنان خارجی بخش خصوصی است.
قاعدهٔ محاسبه
| موضوع | آنچه درگاه دولت امارات می‌گوید |
|---|---|
| کمترین سابقه | دست‌کم یک سال کار پیوسته؛ کمتر از یک سال پاداشی ندارد |
| پنج سال نخست | ۲۱ روز حقوق برای هر سال کار |
| پس از پنج سال | ۳۰ روز حقوق برای هر سال کار پس از پنج سال نخست |
| مبنای حقوق | آخرین حقوق پایه، بدون مزایا و کمک‌هزینه‌ها |
| کسر سال | پس از کامل شدن نخستین سال پیوسته، برای کسر سال هم پاداش تعلق می‌گیرد |
| سقف | جمع پاداش از دستمزد دو سال بیشتر نمی‌شود |
| غیبت بدون حقوق | روزهای غیبت بدون حقوق در سابقه حساب نمی‌شود |
| کسر بدهی | کارفرما می‌تواند بدهی کارمند به خود را از پاداش کم کند |
| مهلت پرداخت | ظرف ۱۴ روز پس از پایان قرارداد، همراه با حقوق و مطالبات دیگر |
نکتهٔ مهم «حقوق پایه» است: بسیاری از قراردادها حقوق کل را به حقوق پایه و کمک‌هزینه‌هایی مانند مسکن و رفت‌وآمد تقسیم می‌کنند. پاداش فقط بر پایهٔ حقوق پایه حساب می‌شود؛ پس هنگام امضای قرارداد، رقم حقوق پایه را جداگانه ببینید.
کار پاره‌وقت و موقت
درگاه دولت امارات می‌گوید پاداش کار پاره‌وقت به نسبت ساعت‌های قرارداد به ساعت‌های تمام‌وقت محاسبه می‌شود؛ پایهٔ این قاعده مادهٔ ۳۰ «تصمیم هیئت وزیران شمارهٔ ۱ سال ۲۰۲۲» است. همان صفحه می‌گوید پاداش پایان خدمت برای کار موقتی که کمتر از یک سال باشد، تعلق نمی‌گیرد.
طرح پس‌انداز جایگزین
درگاه دولت امارات یک «طرح پس‌انداز» اختیاری را هم شرح می‌دهد که کارفرما می‌تواند به جای پاداش سنتی به کار بگیرد. در این طرح، کارفرما هر ماه درصدی از حقوق پایه را برای کارمند کنار می‌گذارد:
| سابقهٔ کارمند | سهم ماهانهٔ کارفرما از حقوق پایه |
|---|---|
| کمتر از پنج سال | ۵٫۸۳٪ |
| بیش از پنج سال | ۸٫۳۳٪ |
| سهم اختیاری اضافه | تا ۲۵٪ دستمزد |
نسبت این درصدها با قاعدهٔ سنتی هم‌خوان است: ۲۱ روز از ۳۶۰ روز حدود ۵٫۸۳ درصد و ۳۰ روز از ۳۶۰ روز حدود ۸٫۳۳ درصد است. جزئیات سرمایه‌گذاری و برداشت این طرح را از کارفرما و نهاد مجری طرح بپرسید.
بخش دولتی
همان صفحهٔ طرح‌های بازنشستگی برای کارکنان خارجی بخش دولتی قاعدهٔ دیگری آورده است:
| سابقه در بخش دولتی | پاداش برای هر سال |
|---|---|
| پنج سال نخست | حقوق پایهٔ یک ماه |
| پنج سال دوم | حقوق پایهٔ یک ماه و نیم، بر پایهٔ میانگین حقوق پایهٔ پنج سال آخر |
| پس از ده سال | حقوق پایهٔ دو ماه |
سه مثال عددی
این مثال‌ها فرضی‌اند و فقط قاعده‌های رسمی بالا را به کار می‌برند. قانون، پاداش را بر حسب «روز حقوق» بیان می‌کند. در این مثال‌ها برای سادگی حقوق روزانه برابر حقوق پایهٔ ماهانه تقسیم بر ۳۰ فرض شده است؛ شیوهٔ دقیق تبدیل را برای پروندهٔ خود از وزارت منابع انسانی بپرسید.
**مثال ۱: سه سال کار.** کارمندی با حقوق پایهٔ ماهانهٔ ۶٬۰۰۰ درهم پس از سه سال کار پیوسته قرارداد را تمام می‌کند.
| ردیف | محاسبه | نتیجه |
|---|---|---|
| روزهای پاداش | ۳ × ۲۱ | ۶۳ روز |
| حقوق روزانه (فرض) | ۶٬۰۰۰ ÷ ۳۰ | ۲۰۰ درهم |
| پاداش | ۶۳ × ۲۰۰ | ۱۲٬۶۰۰ درهم |
**مثال ۲: هشت سال کار.** کارمندی با حقوق پایهٔ ماهانهٔ ۱۰٬۰۰۰ درهم پس از هشت سال کار پیوسته قرارداد را تمام می‌کند.
| ردیف | محاسبه | نتیجه |
|---|---|---|
| پنج سال نخست | ۵ × ۲۱ | ۱۰۵ روز |
| سه سال بعد | ۳ × ۳۰ | ۹۰ روز |
| جمع روزها | ۱۰۵ + ۹۰ | ۱۹۵ روز |
| حقوق روزانه (فرض) | ۱۰٬۰۰۰ ÷ ۳۰ | حدود ۳۳۳٫۳۳ درهم |
| پاداش | ۱۹۵ × ۳۳۳٫۳۳ | حدود ۶۵٬۰۰۰ درهم |
| سقف دو سال | ۲۴ × ۱۰٬۰۰۰ | ۲۴۰٬۰۰۰ درهم؛ پاداش زیر سقف است |
**مثال ۳: ده ماه کار.** کارمندی پس از ده ماه کار قرارداد را تمام می‌کند. چون یک سال کار پیوسته کامل نشده است، طبق قاعدهٔ اعلام‌شده پاداش پایان خدمت به او تعلق نمی‌گیرد؛ حقوق و مطالبات دیگر او همچنان باید ظرف ۱۴ روز پرداخت شود.
**مثال طرح پس‌انداز.** اگر کارفرمای کارمند مثال ۲ در سه سال نخست کار او در طرح پس‌انداز عضو بود، سهم ماهانهٔ کارفرما ۵٫۸۳٪ از ۱۰٬۰۰۰ درهم، یعنی ۵۸۳ درهم، می‌شد.
نکته‌های عملی
- در قرارداد کار، حقوق پایه را جداگانه ببینید؛ پاداش فقط بر پایهٔ همین رقم حساب می‌شود.
- تاریخ شروع کار و هر غیبت بدون حقوق را ثبت کنید؛ سابقه از همین‌ها محاسبه می‌شود.
- هنگام پایان قرارداد، مهلت ۱۴ روزهٔ پرداخت را در نظر داشته باشید.
- اگر کارفرما شما را در طرح پس‌انداز عضو کرده است، گزارش سهم‌های ماهانه را بخواهید.
- برای کارفرمایان: پاداش پایان خدمت را از آغاز در برنامهٔ مالی کنار بگذارید؛ مالیات شرکت را در مقالهٔ «مالیات شرکت در امارات» ببینید.
- در اختلاف، از کانال‌های رسمی وزارت منابع انسانی امارات کمک بگیرید.
رویال گلدن مشاورهٔ حقوقی یا مالی نمی‌دهد. این مقاله اطلاعات عمومی است و تصمیم دربارهٔ هر پرونده با کارفرما، وزارت منابع انسانی امارات و دادگاه‌های صلاحیت‌دار است.
منابع
- درگاه دولت امارات، مزایای پایان خدمت کارکنان بخش خصوصی — https://u.ae/en/information-and-services/jobs/Sector-of-employment/employment-in-the-private-sector/end-of-service-benefits-for-employees-in-the-private-sector (بررسی‌شده در ۲۵ اکتبر ۲۰۲۶)
- درگاه دولت امارات، طرح‌های بازنشستگی کارکنان خارجی در بخش خصوصی و دولتی — https://u.ae/en/information-and-services/moving-to-the-uae/expatriates-working-in-the-uae/pension-schemes-for-expatriate-workers (بررسی‌شده در ۲۵ اکتبر ۲۰۲۶)