کسی که می‌خواهد در امارات کسب‌وکار راه بیندازد، نخست باید یک پرسش را پاسخ دهد: شرکت در «خاک اصلی» ثبت شود یا در یک «منطقهٔ آزاد» (free zone)؟ این انتخاب بر جایی که می‌توانید بفروشید، نوع مجوز، مرجع ثبت و حتی مالیات اثر دارد. این مقاله بر پایهٔ صفحه‌های درگاه رسمی دولت امارات (`u.ae`) و وزارت دارایی امارات نوشته شده که در ۲۴ اکتبر ۲۰۲۶ بررسی شده‌اند.
مقایسهٔ دو مسیر
| موضوع | خاک اصلی | منطقهٔ آزاد |
|---|---|---|
| مرجع ثبت | ادارهٔ اقتصاد امیرنشین | مرجع همان منطقهٔ آزاد |
| فروش در بازار داخلی امارات | فعالیت در سراسر امارات | دسترسی به بازار خاک اصلی «تنظیم‌شده» است؛ فروش مستقیم معمولاً بدون مجوز خاک اصلی مجاز نیست |
| فروش درون منطقه و بین‌المللی | — | آزاد، به گفتهٔ درگاه دولت امارات |
| مالکیت خارجی | تا ۱۰۰ درصد در فعالیت‌های مجاز؛ برخی فعالیت‌های راهبردی محدودیت دارند | امکان مالکیت کامل خارجی |
| حقوق گمرکی | قواعد عمومی گمرک | صفر درصد برای کالای واردشده به منطقهٔ آزاد |
| مالیات شرکت | نرخ عمومی | صفر درصد فقط بر «درآمد واجد شرایط» شخص واجد شرایط منطقهٔ آزاد |
ستون منطقهٔ آزاد بر پایهٔ صفحهٔ «اداره‌کردن کسب‌وکار در منطقهٔ آزاد» درگاه دولت امارات (به‌روزشده در ۲۸ سپتامبر ۲۰۲۶) و ردیف مالیات بر پایهٔ وزارت دارایی است.
مالکیت کامل خارجی در خاک اصلی
درگاه دولت امارات می‌گوید دولت قانون شرکت‌های تجاری را اصلاح کرد و سرمایه‌گذار خارجی اکنون می‌تواند تا ۱۰۰ درصد برخی کسب‌وکارها را مالک شود؛ پیش‌تر سقف ۴۹ درصد بود. این تغییرها بعدتر در «فرمان‌قانون فدرال شمارهٔ ۳۲ سال ۲۰۲۱ دربارهٔ شرکت‌های تجاری» تلفیق شد. هیئت وزیران، به پیشنهاد یک کمیته، فعالیت‌های «دارای اثر راهبردی» را تعیین می‌کند و شرایط مجوز آن‌ها ممکن است محدودیت مالکیت خارجی داشته باشد. درگاه از جمله امنیت و دفاع، مخابرات، و بانک و بیمه را در فهرست محدود می‌آورد.
نُه مرحلهٔ ثبت در خاک اصلی
درگاه دولت امارات، به‌روزشده در ۱۶ ژوئیهٔ ۲۰۲۶، این مراحل را می‌شمارد:
| مرحله | کار |
|---|---|
| ۱ | تعیین فعالیت تجاری |
| ۲ | انتخاب شخصیت حقوقی متناسب با فعالیت |
| ۳ | درخواست مجوز تجاری |
| ۴ | ثبت نام تجاری نزد ادارهٔ اقتصاد امیرنشین |
| ۵ | گرفتن تأیید اولیه |
| ۶ | تنظیم اساسنامه و، در صورت لزوم، قرارداد نمایندهٔ خدمات محلی |
| ۷ | انتخاب محل کسب‌وکار |
| ۸ | گرفتن تأییدهای دیگر دولتی |
| ۹ | تحویل مدارک و پرداخت هزینه‌ها |
چند نکته از همان صفحه:
- سرمایه‌گذار خارجی پیش از تأیید اولیه باید تأیید ادارهٔ کل اقامت و امور اتباع خارجی را بگیرد.
- هر کسب‌وکار به نشانی فیزیکی نیاز دارد؛ قرارداد اجارهٔ دفتر یا انبار لازم است و برخی امیرنشین‌ها گواهی آن را می‌خواهند. در دبی قرارداد باید در سامانهٔ Ejari ثبت شود.
- هزینهٔ مجوز باید ظرف ۳۰ روز از دریافت برگهٔ پرداخت پرداخت شود؛ وگرنه درخواست لغو می‌شود.
- نام تجاری را ادارهٔ اقتصاد امیرنشین ثبت می‌کند و علامت تجاری را وزارت اقتصاد و گردشگری.
- سکوی Bashr ثبت آنلاین کسب‌وکار را ممکن می‌کند و ابوظبی خدمت «مجوز فوری» را از راه درگاه TAMM دارد.
انواع مجوز
| مرجع | انواع مجوز به گفتهٔ درگاه دولت امارات |
|---|---|
| وزارت اقتصاد و گردشگری (۶ نوع) | صنعتی، تجاری، حرفه‌ای، گردشگری، کشاورزی، صنایع دستی |
| ادارهٔ توسعهٔ اقتصادی ابوظبی (۷ نوع) | بازرگان ابوظبی، دوگانه، آزادکار، مبدع، تولیدکنندگان کوچک، استاندارد، مجازی |
| Invest in Dubai (۸ نوع) | صنعتی، تجاری، حرفه‌ای، بازرگان الکترونیکی، دوگانه، فوری، کسب‌وکار کوچک و متوسط، انطلاق |
ثبت در منطقهٔ آزاد
درگاه دولت امارات، به‌روزشده در ۶ مه ۲۰۲۶، ۳۷ مرجع و منطقهٔ آزاد را در هفت امیرنشین فهرست می‌کند که ۲۲ تای آن‌ها در دبی است. پنج نوع شخصیت حقوقی معرفی شده است:
- شرکت با مسئولیت محدود خصوصی (LLC)؛
- شرکت منطقهٔ آزاد (FZ Co.)؛
- مؤسسهٔ منطقهٔ آزاد (FZE)؛
- شرکت سهامی عام (PJSC)؛
- شعبهٔ شرکت داخلی یا خارجی.
فرق این‌ها بیشتر در شمار سهامداران و حقیقی یا حقوقی بودن آن‌هاست، و هر منطقهٔ آزاد همهٔ انواع را ثبت نمی‌کند. مراحل: انتخاب بخش و منطقهٔ آزاد، تعیین نوع شخصیت حقوقی، بررسی هزینه‌ها، انتخاب نام تجاری و درخواست آنلاین. درگاه می‌گوید پس از بررسی و تأیید، مجوز ظرف ۱۴ روز کاری صادر می‌شود.
سه مثال کاربردی
این مثال‌ها فرضی‌اند و فقط منطق انتخاب را نشان می‌دهند.
| وضعیت | مسیر محتمل | دلیل |
|---|---|---|
| بازرگانی که می‌خواهد مستقیم به مغازه‌ها و شرکت‌های دبی بفروشد | خاک اصلی | فروش مستقیم در بازار داخلی بدون مجوز خاک اصلی معمولاً مجاز نیست |
| مشاوری که فقط به مشتریان خارج از امارات خدمت می‌دهد | منطقهٔ آزاد ممکن است مناسب باشد | فعالیت بین‌المللی آزاد است؛ شرایط مالیاتی را جدا بسنجید |
| شرکت منطقهٔ آزادی که بعدتر می‌خواهد در بازار داخلی هم بفروشد | توزیع‌کنندهٔ دارای مجوز خاک اصلی، یا شعبه یا شرکت در خاک اصلی | همان راه‌هایی که درگاه دولت امارات می‌گوید |
مالیات و تکلیف‌های بعد از ثبت
هر دو نوع شرکت باید برای مالیات شرکت ثبت‌نام کنند. نرخ صفر منطقهٔ آزاد خودکار نیست و فقط بر درآمد واجد شرایط و با رعایت شرایط اعمال می‌شود. اگر عرضه‌های مشمول شرکت از آستانه بگذرد، ثبت‌نام مالیات بر ارزش افزوده هم لازم است. این دو موضوع را در مقاله‌های جداگانهٔ ما دربارهٔ مالیات شرکت و ارزش افزودهٔ امارات ببینید.
نکته‌های کاربردی
- فعالیت دقیق را پیش از هر چیز تعیین کنید؛ شخصیت حقوقی و نوع مجوز به آن بسته است.
- برای خاک اصلی، قرارداد اجاره را پیش از پرداخت هزینه‌ها آماده کنید.
- در منطقهٔ آزاد، بپرسید آن منطقه کدام نوع شخصیت حقوقی را ثبت می‌کند.
- اگر قصد فروش در بازار داخلی دارید، از آغاز راه دسترسی به خاک اصلی را بسنجید.
رویال گلدن مشاورهٔ حقوقی یا مالیاتی نمی‌دهد. این مقاله اطلاعات عمومی است و مشاورهٔ حقوقی یا مالیاتی نیست.
منابع
- درگاه رسمی دولت امارات، مراحل آغاز کسب‌وکار در خاک اصلی — https://u.ae/en/information-and-services/business/Doing-business/doing-business-on-the-mainland/steps-to-start-a-business-on-the-mainland (بررسی‌شده در ۲۴ اکتبر ۲۰۲۶)
- درگاه رسمی دولت امارات، مالکیت کامل خارجی شرکت‌های تجاری — https://u.ae/en/information-and-services/business/Doing-business/doing-business-on-the-mainland/full-foreign-ownership-of-commercial-companies (بررسی‌شده در ۲۴ اکتبر ۲۰۲۶)
- درگاه رسمی دولت امارات، آغاز کسب‌وکار در منطقهٔ آزاد — https://u.ae/en/information-and-services/business/Doing-business/doing-business-in-free-zones/starting-a-business-in-a-free-zone (بررسی‌شده در ۲۴ اکتبر ۲۰۲۶)
- درگاه رسمی دولت امارات، اداره‌کردن کسب‌وکار در منطقهٔ آزاد — https://u.ae/en/information-and-services/business/Doing-business/doing-business-in-free-zones/running-a-business-in-a-free-zone- (بررسی‌شده در ۲۴ اکتبر ۲۰۲۶)
- وزارت دارایی امارات، مالیات شرکت در امارات — https://mof.gov.ae/en/public-finance/tax/corporate-tax-in-the-uae/ (بررسی‌شده در ۲۴ اکتبر ۲۰۲۶)